Afvalsector nog half jaar in onzekerheid over heffingen

Het kabinet zal met Prinsjesdag pas laten weten wat het doet met de alternatieve voorstellen van de Werkgroep Afvalsector. De hoop was dat de Voorjaarsnota duidelijkheid zou bieden, maar het kabinet heeft meer tijd nodig om de voorstellen te boordelen. Dat schrijft minister Stientje van Veldhoven van Klimaat en Groene Groei (KGG) in de Voorjaarsbrief klimaat en energie, die tegelijk met de Voorjaarsnota aan de Tweede Kamer is gestuurd. Daarmee blijven de heffingen van in totaal 567 miljoen euro nog even boven de sector hangen, tenzij de Tweede Kamer besluit dat er meer haast gemaakt moet worden. D66 en Pro (voorheen GroenLinks-PvdA) drongen eerder aan op een snelle oplossing.

In de brief geeft Van Veldhoven aan dat investeren in duurzame innovatie en eigen duurzame energie noodzakelijk is: niet alleen goed voor het milieu, maar ook voor de economische stabiliteit en onafhankelijkheid van Nederland. Ze benadrukt dat die omschakeling niet eenvoudig is, maar geeft enkele voorbeelden van wat het kabinet nu op dit gebied doet. Om de productie van hernieuwbare energie en de verduurzaming van energie verder uit te rollen reserveert het kabinet budget voor zes nieuwe rondes van ieder 8 miljard euro van de Stimulering Duurzame Energieproductie en Klimaattransitie (SDE++) vanaf 2027. Voor de industrie trekt het kabinet voor de periode tot en met 2035 jaarlijks 1 miljard euro uit voor het verlengen van de Indirecte Kosten Compensatie (IKC) en het verlagen van de elektriciteitskosten voor de industrie. 

Klimaat- en energiefonds

In het Ontwerp-Meerjarenprogramma 2027 (MJP) wordt voorgesteld 809,4 miljoen uit het Klimaat- en energiefonds in te zetten voor de energietransitie. Dat zijn bijna alle beschikbare middelen uit het fonds, want het overige budget is nagenoeg volledig bedoeld voor specifieke maatregelen en de nucleaire ambities van het kabinet. In het MJP wordt voorgesteld verschillende maatregelen op het gebied van afval en circulaire economie te financieren. Zo is 76,5 miljoen euro gereserveerd voor 'maatregelen circulaire economie', maar daarvoor moet eerst een normerende/beprijzende aanpak in de plasticketen verder worden uitgewerkt. Die voorwaarde geldt ook voor een algemene reservering van 75 miljoen euro voor ondersteuning van de circulaire plasticketen. Hoe deze ondersteuning eruit gaat zien, moet echter nog worden uitgewerkt.

Van het beschikbare budget wordt ook 6,4 miljoen euro ingezet voor het stimuleren van de gescheiden inzameling van gft+e bij huishoudens. Een betere gft-scheiding levert dubbel voordeel op: minder restafval dat verbrand moet worden, en meer bioafval dat ingezet kan worden voor de productie van biogas of groen gas. Ook zorgt het voor minder vervuiling van de pmd-fractie bij nascheiding, zodat die ook beter ingezet kan worden. Voorwaarde voor de inzet van dit geld is wel dat gemeenten niet langer kunnen afzien van de gescheiden inzameling van bioafval. Hiervoor staat nu nog een uitzondering in het Besluit gescheiden inzameling huishoudelijk afval, maar die zal dus verdwijnen. 

Ook is 10 miljoen euro gereserveerd voor de voortzetting van Subsidie Omschakeling Plasticverwerkers (SOPV), waarmee ondernemers subsidie krijgen voor productietesten waarbij zij meer circulaire plastics verwerken in de producten. Eerder was er echter niet veel animo voor deze subsidieregeling.